Nederland telde in 2024 ruim 15.500 hoveniersbedrijven. Van die bedrijven is 77 procent een zelfstandige zonder personeel. Wat in deze branche te koop komt, is dus meestal een eenmanszaak. Denk aan een busje met aanhanger, wat machines en een klantenkring. Nog geen tien procent van de bedrijven heeft meer dan tien mensen in dienst, ongeveer 810 in totaal. Zoek je een bedrijf met een eigen ploeg, dan kijk je naar die veel kleinere groep. Het aantal mkb-bedrijven in de branche groeide in tien jaar met ruim tachtig procent. Je stapt dus in een branche die groeit, niet in een die krimpt.
Aanleg of onderhoud
Aanleg is projectwerk. Een tuin ontwerpen, bestrating leggen en beplanting aanbrengen levert grote opdrachten met een goede marge op. Elk project moet wel opnieuw verkocht worden, en het valt weg als mensen minder aan hun tuin uitgeven. Onderhoud werkt precies andersom. Snoeirondes, maaien en verzorgen zijn kleiner per opdracht. Ze komen wel elk jaar terug en vullen zo het rooster van maart tot in de herfst.
Wil je een hoveniersbedrijf overnemen waarop je kunt plannen en financieren, dan zoek je een stevige onderhoudsportefeuille. Die geeft een voorspelbare basisomzet. Hoe groter het deel onderhoud, hoe meer werk er al vastligt op de dag dat je begint. Contracten met een lange looptijd tellen daarbij het zwaarst. Afspraken die elk jaar opnieuw worden verlengd, bewijzen dat de klanten blijven. Een orderboek vol aanlegprojecten is bij een overname minder waard dan een lijst klanten die volgend voorjaar weer bellen. Het plantmateriaal komt overigens van een teler. Wie die opkweek zelf in handen wil hebben, kijkt naar een kwekerij.
De opdrachtgevers van een hoveniersbedrijf
Een hovenier werkt voor vier soorten opdrachtgevers, en elk gedraagt zich anders. Particulieren leveren de beste marge, maar zijn gevoelig voor de economie. Bedrijven en verenigingen van eigenaren leggen hun groen vast in een meerjarig onderhoudsplan. Dat is de stabielste omzet die deze branche kent. Woningcorporaties en gemeenten besteden hun werk aan met een bestek. Zulke contracten lopen doorgaans een tot vier jaar, soms met een optie om te verlengen. Ze zijn groot genoeg om een bedrijf te dragen. Als ze wegvallen, zijn ze ook groot genoeg om het om te duwen. Het aantal nieuwe groenaanbestedingen bij gemeenten liep bovendien terug, dus een verloren bestek is niet zomaar vervangen.
De verdeling van de omzet over die vier groepen is daarom de basis onder je bod. Bij aanbesteed werk weet je aan de einddatum van elk contract precies hoe lang dat werk nog zeker is. Een bedrijf dat voor de helft op één gemeentelijk bestek draait, koop je met een ander bod dan een bedrijf met tweehonderd particuliere onderhoudsklanten. Bij het eerste hangt de helft van het werk aan één handtekening. Bij het tweede draagt een brede kring klanten het bedrijf.
Het onderhoudsbestand als lijst
Een overzicht van de lopende onderhoudsafspraken toont per klant de frequentie, het jaarbedrag en het startjaar. Dat startjaar zegt het meest. Een klant die er al acht jaar bij zit, heeft laten zien dat hij blijft. Sommige afspraken staan op papier en andere rusten op een jaarlijks telefoontje. Dat verschil zie je direct terug in wat het bestand een koper waard is.
Het seizoen en de ploeg
Het werk loopt van maart tot oktober, met het voorjaar als drukste periode. In de winter blijven snoeiwerk, renovatie en verharding over, maar dat vult het rooster niet vanzelf. Wie personeel in dienst heeft, betaalt twaalf maanden loon voor omzet die in acht maanden binnenkomt. De cao vangt dat deels op met een jaarurenmodel. In het hoogseizoen maakt de ploeg meer uren. Die uren worden in de rustige maanden opgenomen.
Bij een bedrijf met zo'n model zie je aan de urensaldi aan het eind van het jaar wat er met de ploeg meekomt. Staan ze laag, dan begin je schoon. Een flink stuwmeer aan opgebouwde uren is een verplichting die met de mensen mee naar jou overgaat. Je betaalt dan in de winter loon voor uren die in de zomer al zijn gewerkt. Een hovenier met boomonderhoud, bestrating of gladheidsbestrijding heeft in de winter een tweede seizoen. Zonder zulk werk gaan mensen in de winter naar huis. Of ze werken door zonder dat er dekkende omzet tegenover staat.
Materieel en terrein van het hoveniersbedrijf
Een hoveniersbedrijf draait op bussen en aanhangers, op maaiers en versnipperaars. Bij grondwerk komt daar een minigraver bij. De materieellijst toont per stuk het bouwjaar, de draaiuren of de kilometerstand en de eigendomsvorm. Die eigendomsvorm telt, want wat in lease of financiering staat, gaat niet vanzelf op jouw naam over. Gemeenten en corporaties kunnen emissieloos werken opnemen in hun bestekken. De branche werkt daarnaast aan doelen om het overgrote deel van het handgereedschap op accu te laten draaien. Een bedrijf dat die omslag al maakte, koop je met een voorsprong. Ligt het zwaartepunt bij grondwerk en zwaar materieel, dan is een loonbedrijf overnemen de betere vergelijking. Daar benadert de koopsom de waarde van het machinepark.
Minder zichtbaar is de plek waar al dat materieel staat. Een loods voor de machines en ruimte voor aanhangers en containers vallen van buiten niet op. Hetzelfde geldt voor een terrein met grond, bestrating en snoeiafval. Soms huurt het bedrijf zo'n plek van een bekende of van een boer in de buurt. Zo'n afspraak werkt jaren prima, maar bij een eigenaarswissel kan ze worden opgezegd. Of er een contract onder ligt, bepaalt dus hoe zeker je van die plek bent. Groenafval opslaan en overslaan mag bovendien niet overal. Zijn er geen eerdere opmerkingen van de gemeente en liggen de meldingen of vergunningen op orde, dan werk je er na de overname gewoon door.
Vakbekwaamheid, broedseizoen en keurmerken
Voor professioneel gebruik van gewasbeschermingsmiddelen is een bewijs van vakbekwaamheid nodig. Het is vijf jaar geldig en wordt met bijscholing verlengd. Het bewijs hangt aan de medewerker. Wie er in de ploeg een heeft, brengt het mee naar jouw bedrijf. Sinds 1 januari 2024 zijn de natuurbeschermingsregels opgegaan in de Omgevingswet. Daarin staat een zorgplicht die het opzettelijk verstoren van nesten verbiedt. Een vaste periode waarin snoeien verboden is, bestaat niet. Het gaat erom of er op dat moment echt wordt gebroed. Een bedrijf dat dit controleert en vastlegt, voorkomt een overtreding die geld en reputatie kost.
Voor opdrachtgevers tellen daarnaast twee keurmerken. Groenkeur is gebaseerd op de kwaliteitseisen van ISB en stelt eisen aan vakbekwaamheid en aan het aandeel gecertificeerde specialisten. VCA gaat over veiligheid. Bij een aanbesteding kan een opdrachtgever beide vragen. Een hoveniersbedrijf zonder die papieren valt bij een deel van het werk af. Met de certificaten koop je ook de toegang tot dat werk.
Welke cao geldt voor een hoveniersbedrijf
In deze branche bestaan twee cao's naast elkaar. De cao voor het Hoveniersbedrijf liep van oktober 2024 tot en met juni 2026. Die gaf in drie stappen zeven procent loonsverhoging. Per januari 2025 kwam er 2,5 procent bij en per juli 2025 twee procent. In januari 2026 volgde nog eens 2,5 procent. De cao Groen, Grond en Infrastructuur loopt van januari 2025 tot en met september 2026 en komt ook op zeven procent. Daar ging het met vier procent per januari 2025 en daarna tweemaal anderhalf procent.
Welke van de twee geldt, hangt af van wat het hoveniersbedrijf feitelijk doet. De loonadministratie hoort de regeling te volgen die bij dat werk past. Reken je met de lonen van na die verhogingen, dan weet je wat de ploeg jou echt gaat kosten. Oudere jaarcijfers geven in beide gevallen een te lage loonsom.
Wat een hovenier per uur en per dag rekent
Een zelfstandige hovenier rekent gemiddeld rond de 48 euro per uur exclusief btw. De bandbreedte loopt ruwweg van veertig tot vijfenzeventig euro. Het grootste deel daarvan gaat op aan loon. Voor een uitgeruste ploeg rekent de markt met ongeveer negenhonderd euro per dag. Reistijd, materiaal, afvalverwerking en machinegebruik zitten daar al in. In wat een hoveniersbedrijf per dag factureert, zit dus de marge. Reistijd, laden en afvalverwerking eten zomaar een uur per dag op. Een bedrijf dat die uren aan de klant doorberekent, houdt zijn marge.
Of de prijzen met de kosten zijn meegegroeid, zie je aan de indexatie. De branche adviseerde bijna tien procent voor 2023. Voor 2024 was dat ruim vier procent en voor 2025 ruim vijf. Een hoveniersbedrijf dat die verhogingen niet doorvoerde, laat een omzet zien die de loonkosten niet meer dekt. Op het werk van een hovenier geldt in beginsel 21 procent btw. Het verlaagde tarief voor werk aan woningen gaat hier niet zonder meer op. Rekende de verkoper het verkeerde tarief, dan volgt er een naheffing die na de overname bij jou terechtkomt.
Een hoveniersbedrijf vinden dat bij je ploeg past
Een hoveniersbedrijf ter overname met een eigen ploeg komt zelden langs, en een zoekprofiel zorgt dat je het niet mist. Je legt daarin vast in welke regio je zoekt. Een hovenier die zijn bedrijf aanmeldt, komt pas online nadat iemand de aanmelding heeft doorgelezen. Sluit het bedrijf aan op jouw profiel, dan hoor je het zodra het online staat. De bedrijven zelf bekijk je nadat je bent ingelogd. Spreekt er een je aan, dan laat je de eigenaar weten dat je wilt praten. Hij ziet wie je bent voordat hij antwoordt. Zegt hij ja, dan zit je rechtstreeks met de hovenier aan tafel over zijn klanten, zijn ploeg en zijn machines. Een accountant die de branche kent, beoordeelt bij het kopen van een bedrijf de onderhoudsportefeuille en de materieellijst voordat je tekent.