Nederland telt ruim 15.500 hoveniersbedrijven, en 77 procent daarvan is een zelfstandige zonder personeel. Werk je zelf ook zonder ploeg, dan verkoop je de tuinen waar je al jaren komt en de klanten die je elk voorjaar weer bellen. Voor een zzp'er die wil doorgroeien is dat een sprong die hij anders zelf jaren moet opbouwen. Een collega uit de regio kijkt op dezelfde manier naar een bedrijf met mensen in dienst en een loods vol materieel.
Een koper van een hoveniersbedrijf betaalt in de eerste plaats voor werk dat volgend voorjaar vanzelf terugkomt. Voor een orderboek met aanlegprojecten betaalt hij veel minder, want dat is na één seizoen leeg. Natuurlijk komt je omzet in het gesprek ter sprake. Toch is dat niet zijn eerste vraag. Hij wil weten hoeveel van je werk volgend jaar opnieuw op de planning staat. Op dat cijfer heb je meer invloed dan je misschien denkt, ook in het laatste jaar voordat je verkoopt.
Het vaste onderhoud van je hoveniersbedrijf
Veel hoveniers hebben klanten die er al jaren bij zitten zonder dat er ooit iets is getekend. Je belt in maart, je prikt een week en je gaat. Een eenvoudige jaarovereenkomst met frequentie, tarief en looptijd maakt van die gewoonte een bezit dat je kunt overdragen. Voor een koper is dat het verschil tussen mensen die hij niet kent en klanten die volgend voorjaar op hem rekenen. Staan zulke afspraken al op papier, dan gaan ze bij de overdracht gewoon mee.
Het sterkste wat je hebt, is hoe lang je klanten al bij je zitten. Aan klanten van acht jaar of langer leest een koper af hoeveel werk er volgend jaar staat zonder dat hij er zelf achteraan hoeft. Voor een hoveniersbedrijf zonder personeel geldt dat net zo goed. Ook zonder ploeg verkoop je een klantenkring die een starter niet in één voorjaar bij elkaar krijgt.
Aanleg en onderhoud, en wie ervoor betaalt
Aanleg en onderhoud beoordeelt een koper elk op hun eigen manier. Onderhoud is de basis die elk jaar terugkomt. Aanleg bestaat uit losse opdrachten, en daar wil hij vooral horen hoe het werk binnenkomt. Ligt het zwaartepunt van je hoveniersbedrijf bij aanleg, dan begint het gesprek daar. Beplanting die je zelf opkweekt, is voor een koper een aparte tak met een eigen rekensom. Wie een kwekerij te koop zetten wil, praat over een teeltplanning per perceel en niet over omzet per opdracht. Een tak die los in je boeken staat, kan hij ook los waarderen.
Minstens zo belangrijk is voor wie je werkt. Een particulier brengt een ander risico mee dan een vereniging van eigenaren, een woningcorporatie of een gemeente. Veel losse tuinen van particulieren verdwijnen niet in één keer. Eén groot contract met een gemeente kan dat wel, als het afloopt en niet opnieuw wordt gegund. Werk via een bestek of aanbesteding heeft een einddatum en soms een verlengingsoptie. Gemeenten schrijven bovendien minder nieuwe groenaanbestedingen uit dan voorheen. Hangt je bedrijf sterk aan één gemeentelijk contract, dan is jouw uitleg over looptijd en verlenging het beste begin van dat gesprek.
Waar de marge van een hoveniersbedrijf zit
In dit vak zit het verschil tussen winst en verlies in de verhouding tussen betaalde en gefactureerde uren. Reistijd, laden, afval wegbrengen en machineonderhoud kosten zomaar een uur per dag. Dat uur betaal je wel, maar er gaat geen factuur voor de deur uit. Een koper die het vak kent, vraagt daarom welk deel van de uren je doorbelast. Zit je daar goed in, dan onderscheid je je met dat cijfer van veel collega's. Zit je er minder goed in, dan weet je waar het komende seizoen de meeste winst te halen valt.
Je uurtarief komt in het gesprek open op tafel. Een zelfstandige hovenier vraagt gemiddeld zo'n 48 euro per uur zonder btw. Wie goedkoop of juist duur zit, komt uit tussen ongeveer veertig en vijfenzeventig euro. Aan de onderkant wil een koper weten of dat een keuze is of achterstallig onderhoud in je prijzen. Dat verschil telt voor hem. Achterstallige prijzen moet hij straks zelf verhogen bij klanten die hem nog niet kennen.
Hetzelfde speelt bij de indexatie. Voor 2023 adviseerde de branche om de prijzen met bijna tien procent te verhogen. Daarna volgden adviezen van ruim vier procent over 2024 en ruim vijf procent over 2025. De cao-lonen stegen in dezelfde periode met zeven procent. Heb je die verhogingen bij je vaste klanten doorgevoerd, dan verkoop je een portefeuille op het juiste niveau. Is dat blijven liggen, dan werk je feitelijk voor minder dan drie jaar geleden. Vaste klanten die de verhogingen al hebben meebetaald, zijn voor een koper klanten waarop hij geen korting hoeft te rekenen.
Materieel en een plek om het te stallen
Een hoveniersbedrijf draagt veel materieel mee. Denk aan bussen en aanhangers, een minigraver en de kettingzagen en maaiers. Een koper betaalt voor wat er nog in zit en niet voor wat het ooit heeft gekost. Machines die aantoonbaar zijn onderhouden en gekeurd, gaan langer mee en vallen minder uit. Lease of financiering gaat niet vanzelf mee naar de koper. Een looptijd en een restwaarde die hij vooraf kent, rekent hij gewoon mee in zijn bod.
Bestaat je werk vooral uit grondwerk met zware machines, dan wordt je materieel het belangrijkste wat je verkoopt. Bij een loonbedrijf rust de hele waardering op het machinepark en de urenstanden. Een hovenier met veel grondverzet schuift die kant op. Daarnaast telt waar al dat materieel staat. Zonder opslag kan een koper niet werken. Een gehuurde loods met een vaste huurprijs en een bekende opzegtermijn geeft hem een plek waar hij de dag na de overdracht kan beginnen.
Accugereedschap en elektrisch materieel tellen voor een koper extra mee. Een gemeente of corporatie kan in haar bestek eisen dat er emissieloos wordt gewerkt. Dan is dat materieel een toegangskaartje tot werk dat een ander niet kan aannemen. Voor de papieren van je ploeg geldt hetzelfde. Groenkeur en VCA worden bij aanbestedingen gevraagd, en het bewijs van vakbekwaamheid voor gewasbescherming is vijf jaar geldig. Een ploeg met geldige certificaten kan meteen inschrijven, en daar betaalt een koper voor.
Wat een ingewerkte ploeg waard is
Een ingewerkte ploeg is een reëel deel van wat een hoveniersbedrijf waard is. Vakmensen zijn in dit vak schaars, en een koper kan ze niet zomaar bijhuren. Mensen die zelfstandig een klus draaien of een machine bedienen die niet iedereen aankan, houden het werk na de overdracht gaande. Met hen koopt hij een bedrijf dat in de eerste week al gewoon doorwerkt.
In de hovenierij bestaan twee cao's. Tot en met juni 2026 gold de cao voor het Hoveniersbedrijf, die in drie stappen zeven procent opleverde. Wie onder de cao voor Groen, Grond en Infrastructuur valt, krijgt hetzelfde percentage op andere data. Die cao loopt tot en met september 2026. Een koper rekent met de loonkosten van de cao die jij toepast. Kloppen jouw cijfers met de juiste cao en de laatste verhogingen, dan gaat het gesprek over je mensen. Anders gaat het over een verschil dat hij zelf heeft gevonden.
Werk je met het jaarurenmodel uit de cao, dan worden de uren over het hele jaar verdeeld. Staan er bij de jaarafsluiting nog uren open, dan gaan die mee naar de koper. Een bedrijf met die standen op nul geeft een koper een ploeg zonder opgebouwde uren die hij nog moet uitbetalen. Is er wel een stuwmeer, dan is dat een post waarmee hij rekent zoals met elke andere.
Een hoveniersbedrijf verkopen als het seizoen erop zit
Het werk in de tuinen loopt van maart tot oktober, terwijl je ploeg het hele jaar loon krijgt. Veel bedrijven vullen de wintermaanden met snoeiwerk en boomonderhoud, of met bestrating en renovaties. Sommige doen ook gladheidsbestrijding. Voor een koper is dat winterwerk direct geld waard. Het houdt de ploeg aan het werk als de tuinen stilliggen, en het maakt je jaar minder scheef.
Wil je je hoveniersbedrijf ter overname aanbieden, dan is het najaar je venster. Het seizoen is dan afgerond en de contracten voor het voorjaar zijn getekend. Een hoveniersbedrijf te koop zetten in het najaar geeft een ander gesprek dan in mei, met een volle agenda en nog niets op papier. In de winter heb je bovendien tijd voor de gesprekken die bij het verkopen van een bedrijf horen.
Je hoveniersbedrijf in het aanbod
Je plaatst je hoveniersbedrijf gratis bij ons, en dat kost ongeveer tien minuten. Je beschrijft je werkgebied en wat voor werk je doet, zonder map met stukken. Voordat het aanbod live gaat, leest iemand van ons het na. Kopers die een hoveniersbedrijf in jouw regio zoeken, krijgen daarna een melding. Je omzet, de lonen en de afspraken over de loods komen pas later aan bod, met een koper die al serieus belangstelling heeft.
Wie een hoveniersbedrijf overnemen wil, stuurt je een contactverzoek. Je ziet dan wie hij is, en pas daarna bepaal je of je antwoordt. Zeg je ja, dan spreek je hem zelf, zonder makelaar aan tafel. Je eigen accountant kan uitrekenen wat het vaste onderhoud van je hoveniersbedrijf in geld waard is. Met dat bedrag in je achterhoofd voer je het gesprek over prijs en voorwaarden.