Nederland telde in 2025 ongeveer 4.131 tankstations. Iets meer dan de helft daarvan is onbemand en de rest heeft een shop met personeel. Slechts een kleine vijf procent staat langs een rijksweg; de overige bijna vierduizend liggen aan het onderliggende wegennet.
Een gemiddeld station zet zo'n vier miljoen euro per jaar om, waarvan ongeveer 62 procent uit brandstof komt en 38 procent uit de shop. Dat klinkt indrukwekkend tot je naar de onderkant kijkt: er blijft gemiddeld rond de vier procent van de omzet over als resultaat. Een groot deel van wat er door de kassa gaat, is namelijk belasting die je meteen weer afdraagt.
Wie een tankstation koopt, koopt daarom geen omzet maar drie dingen. Een doorzet in liters, een shop die het rendement moet maken, en een stuk grond met een geschiedenis.
Bij een tankstation verdient de shop het geld
De marge op brandstof is smal. Een pomphouder houdt ergens tussen de tien en twintig cent per liter over, en op drukke locaties iets meer. Zet dat af tegen de pompprijs en je ziet waarom. Van elke liter benzine gaat in 2026 ongeveer 84 cent naar de accijns, bij diesel 55 cent en bij lpg 20 cent. Over het geheel komt daar nog eens 21 procent btw bovenop. Meer dan de helft van wat de klant betaalt, is dus belasting.
De shop is een ander verhaal. Die levert ongeveer 38 procent van de omzet, maar zorgt voor veertig tot vijftig procent van de brutowinst. Koffie, broodjes, tabak en autoproducten hebben een marge waar brandstof niet aan tikt. Bij een bemand tankstation is de shop dus niet het bijproduct maar het verdienmodel, en de brandstof de reden dat de klant stopt.
Brandstofomzet en shopomzet horen apart, met de marge per onderdeel erbij. Vraag ook naar het aantal transacties en het aandeel klanten dat na het tanken naar binnen loopt. Dat percentage is het getal waarop je de zaak kunt verbeteren; de literprijs is dat niet. Staat er een wasinstallatie op het terrein, reken die dan los door; wat daarbij aan doorstroom en waterdossier hoort, staat bij een wasstraat.
Vraag naar de doorzet in liters
De doorzet is het aantal liters dat een tankstation per jaar verkoopt, en het is in deze branche de standaardmaat. Vraag de cijfers over drie jaar, uitgesplitst naar benzine, diesel en lpg, en zet ze naast de omzet. Daarmee zie je of een omzetstijging uit meer liters kwam of uit een hogere pompprijs. Dat verschil is groot: bij een hogere prijs stijgt vooral de accijns die je afdraagt, niet je marge.
Welke exploitatievorm van het tankstation koop je?
Dit is de vraag die de waarde van de hele transactie bepaalt, en er zijn vier antwoorden mogelijk. Een eigenaar-exploitant bezit het station en de installatie zelf en houdt alle winst, maar draagt ook alle risico. Een dealer exploiteert onder een merkcontract met een oliemaatschappij: hij krijgt merksteun en inkoopvoordeel, maar zit vast aan afspraken over openingstijden, uitstraling en afname.
Daarnaast is er de commissionair. Die verkoopt brandstof op naam en voor rekening van de oliemaatschappij, die ook de tanks en de installatie bezit. Zijn inkomsten bestaan uit een vergoeding en de shopmarge. Dat is aanzienlijk minder waard, want wie dat wil overnemen koopt in feite een exploitatie zonder eigendom. De vierde vorm is huur van de oliemaatschappij, met een contract van doorgaans vijf tot vijftien jaar.
Welke vorm is het? Stel dat eerst vast, en lees daarna het contract. Wat is de resterende looptijd, mag het worden overgedragen, en moet de oliemaatschappij daarmee instemmen? Bij een merkcontract is die instemming geen formaliteit: krijg je die niet mee, dan koop je een witte pomp tegen de prijs van een merkstation.
Langs de rijksweg koop je een aflopend huurrecht
Voor de ongeveer 225 stations langs de rijkswegen geldt een systeem dat je nergens anders tegenkomt. Het Rijksvastgoedbedrijf verhuurt die locaties en veilt de huurrechten sinds 2002, doorgaans in september. Zo'n huurrecht loopt vijftien jaar, en daarna gaat de locatie opnieuw onder de hamer.
De bedragen zijn navenant. Bij de veiling van 2024 gingen negen stations weg voor in totaal ruim zestig miljoen euro, met één locatie langs de A12 die alleen al ruim dertien miljoen opbracht voor vijftien jaar. Dat is geen koopsom voor een bedrijf maar een huurrecht op een plek.
Koop je zo'n exploitatie, kijk dan naar het aantal jaren dat er nog op zit. Een station met dertien jaar te gaan is iets heel anders dan hetzelfde station met nog twee. Neem daarbij mee dat het Rijk locaties is gaan reserveren voor snellaadinfrastructuur, wat de samenstelling van de volgende veilingronde kan veranderen.
De bodem onder het tankstation is het duurste dossier
Nergens is een bodemonderzoek zo belangrijk als hier. Onder een tankstation liggen opslagtanks, en daarvoor gelden strenge regels. Er zijn aparte richtlijnen voor ondergrondse en bovengrondse opslag, en tanks moeten door gecertificeerde bedrijven worden geïnstalleerd en onderhouden. Stalen ondergrondse tanks hebben kathodische bescherming nodig. Daaronder hoort een vloeistofdichte voorziening te liggen met een geldige verklaring.
Het volledige tankdossier hoort op tafel: het bouwjaar en het type van elke tank, de laatste keuringen, de certificaten van de installateur en de inspectierapporten van de vloeistofdichte voorziening. Vraag ook naar het dampretoursysteem, dat de verdamping bij het vullen moet opvangen.
Het zwaarste punt is de bodem zelf. Bij de start van een station wordt een nulsituatieonderzoek gedaan en bij beëindiging een eindsituatieonderzoek; het verschil daartussen bepaalt wie voor een verontreiniging opdraait. Vraag beide op, samen met eventuele tussentijdse onderzoeken. Voor verontreiniging van vóór 2006 geldt een uitgestelde aanpak waarbij de sanering uiterlijk in 2036 moet beginnen, dus een oud station kan een schone jaarrekening hebben en toch een opdracht in de grond.
De vergunning van het tankstation en de veiligheidscontour
Een tankstation is onder de Omgevingswet een milieubelastende activiteit. Voor veel standaardsituaties volstaat een melding, maar voor afwijkende installaties of voor de aflevering van waterstof of vloeibaar gas is een vergunning nodig. Controleer wat er voor deze locatie geldt en of het klopt met wat er feitelijk staat.
Verkoopt het station lpg, dan speelt er meer. Rond zo'n installatie ligt een veiligheidscontour waarbinnen geen kwetsbare bestemmingen zoals woningen mogen liggen. Die afstand hangt af van de opslag en de doorzet, en hij beperkt tegelijk wat de gemeente in de omgeving nog mag toestaan. Vraag hoe die contour is vastgelegd en of er bouwplannen in de buurt zijn die daarmee schuren.
Vergunningen verhuizen doorgaans niet automatisch met de onderneming mee. Plan die overdracht in en begin er vroeg mee bij de omgevingsdienst.
De halvering die eraan komt
Dit is de vraag die boven elke overname in deze branche hangt. Begin 2026 reden er in Nederland ruim 745.000 volledig elektrische personenauto's rond, ongeveer acht procent van het wagenpark, en van de nieuw verkochte auto's was 37 procent volledig elektrisch. Onderzoek van een grote bank gaat ervan uit dat het aantal tankstations binnen vijf tot tien jaar ongeveer halveert.
Die krimp treft niet iedereen gelijk. Kleine onbemande pompen zonder shop verdwijnen het eerst, terwijl grotere bemande stations zich omvormen tot energiepunten met laden, shop en soms waterstof. Nederland telde eind 2025 drieëntwintig publieke waterstofstations met dertien in aanbouw, en het doel staat op vijftig in 2030.
Wat is er op deze locatie al voorbereid? Ligt er een zware aansluiting, is er ruimte voor snelladers, en is er ooit een aanvraag gedaan? Netcongestie maakt dat laatste geen formaliteit; in grote delen van het land sta je jaren in de wachtrij voor extra capaciteit. Een station dat die stap al heeft gezet, koop je met een voorsprong die je zelf niet snel inhaalt. Diezelfde overgang raakt de werkplaats van de andere kant: bij het overnemen van een autogarage verdwijnt niet de brandstofomzet maar het onderhoud dat een verbrandingsmotor nodig heeft.
Personeel, openingstijden en veiligheid
Werkt het station met personeel, dan geldt de cao voor tankstations en wasbedrijven. Die loopt van 1 april 2025 tot en met 31 december 2026 en kent twee verhogingen: 4,75 procent per juli 2025 en 3,75 procent per januari 2026, samen 8,5 procent. Een jaarrekening van vóór die stappen laat je loonkosten te laag zien.
Daarnaast wil je de openingstijden en de bezetting per dagdeel weten. Avonduren leveren omzet op maar brengen ook eisen mee: bij openstelling na negen uur 's avonds gelden aanvullende beveiligingsmaatregelen, zoals kogelwerend glas en een afsluitbare kassa, en wordt aangeraden om zo min mogelijk contant geld in huis te hebben. Vraag of die voorzieningen er zijn en of er incidenten zijn geweest.
Zo vind je een tankstation dat te koop komt
In een krimpende markt is het onderscheid tussen een goede en een slechte locatie groter dan ooit, en de goede locaties komen zelden openbaar te koop. Ze gaan naar een collega-exploitant, naar de oliemaatschappij zelf, of naar een partij die meerdere stations beheert. Wie serieus zoekt, wil daarom vroeg in beeld zijn.
Op Silverfield vul je in waar je zoekt, wat je budget is, en of je een bemand station met shop of juist een onbemande pomp voor ogen hebt. Nieuw aanbod loopt langs dat profiel en bij een passende locatie vraag je zelf contact aan. Laat het tankdossier en het bodemonderzoek beoordelen door een adviseur die deze branche kent; dat is bij een tankstation de belangrijkste controle die er is.